SBIC – tên mới của Vinashin – chính thức bị Tòa án mở thủ tục phá sản sau hơn một thập kỷ tái cấu trúc không hiệu quả.

1. Quyết định mở thủ tục phá sản

Theo quyết định của TAND khu vực 2 – Hà Nội ngày 14/01/2026, Tổng công ty Công nghiệp tàu thủy (SBIC) và Công ty TNHH MTV Đóng tàu Bến Thủy được tuyên bố mất khả năng thanh toán và phải tiến hành thủ tục phá sản.

Quyết định này được đưa ra sau khi tòa án xác nhận rằng hai doanh nghiệp không còn đủ tài sản để đáp ứng các khoản nợ theo quy định của Luật Phá sản.

2. Quy trình nộp giấy đòi nợ

Trong vòng 30 ngày kể từ ngày quyết định (tới ngày 13/02/2026), các chủ nợ phải gửi giấy đòi nợ tới TAND khu vực 2 – Hà Nội, địa chỉ 30 Huỳnh Thúc Kháng, phường Láng, Hà Nội.

Giấy đòi nợ cần:

• Gửi cho quản tài viên hoặc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản.
• Ghi rõ khoản nợ có bảo đảm và phương thức bảo đảm, đồng thời liệt kê các khoản nợ không có bảo đảm.
• Trong trường hợp có bồi thường hợp đồng, phải nêu chi tiết.
• Được ký tên bởi chủ nợ hoặc người đại diện hợp pháp; nếu là pháp nhân phải đóng dấu theo quy định.

Hình ảnh dưới đây cho thấy người phụ trách tiến hành thủ tục phá sản:

3. Lịch sử và bối cảnh của SBIC

SBIC là tên mới của Vinashin sau quá trình tái cấu trúc kéo dài từ 2010 đến 2013. Trước đây, Vinashin được mệnh danh là “quả đấm thép” của nền kinh tế Việt Nam, sở hữu hơn 240 đơn vị thành viên và hoạt động đa ngành.

Năm 2010, Thanh tra Chính phủ công bố kết luận chỉ ra các sai phạm nghiêm trọng, khiến Vinashin lỗ gần 5.000 nghìn tỷ đồng và không bảo toàn được vốn Nhà nước.

Sau khi lãnh đạo bị xử lý hình sự, Vinashin bắt đầu tái cấu trúc, chuyển thành Tổng công ty Công nghiệp tàu thủy (SBIC) vào năm 2013. Giai đoạn 2014‑2023, SBIC chủ yếu thực hiện vai trò quản lý, điều hành mà không tham gia trực tiếp sản xuất, nhưng kinh doanh vẫn không sinh lời.

4. Các đơn vị con và yêu cầu phá sản

Vào tháng 4‑2024, SBIC tự nộp đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản do mất khả năng thanh toán. Tiếp đó, hàng loạt công ty con cũng nộp đơn, bao gồm:

• Công ty TNHH MTV Đóng tàu Phà Rừng
• Công ty TNHH MTV Đóng tàu Bạch Đằng
• Công ty TNHH MTV Đóng tàu Hạ Long
• Công ty TNHH MTV Đóng tàu và Công nghiệp Hàng hải Sài Gòn
• Công ty TNHH MTV CNTT Sài Gòn
• Công ty TNHH MTV Cam Ranh
• Công ty TNHH MTV Thịnh Long

5. Vấn đề người lao động và đề xuất của Bộ GTVT

Song song với quá trình phá sản, Bộ Giao thông Vận tải (nay là Bộ Xây dựng) đã kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo Bộ Lao động – Thương binh & Xã hội (nay là Bộ Nội vụ) xem xét cơ chế khoanh nợ bảo hiểm xã hội cho người lao động, đồng thời miễn lãi chậm đóng.

Trong trường hợp nguồn thu từ phá sản không đủ để chi trả đầy đủ chế độ cho người lao động, đề xuất cho phép sử dụng ngân sách Nhà nước để bù đắp.

Bộ GTVT còn đề xuất quyết toán quỹ tiền lương cho người lao động và quản lý tại công ty mẹ và các đơn vị thuộc SBIC dựa trên thực tế chi giai đoạn 2014‑2023; từ năm 2024 trở đi, tiền lương sẽ được xác định theo kết quả sản xuất, kinh doanh của từng đơn vị.

6. Hình ảnh minh hoạ

Việc mở thủ tục phá sản của SBIC không chỉ là một dấu chấm hết cho một trong những dự án công nghiệp lớn nhất Việt Nam, mà còn đặt ra nhiều câu hỏi về quản trị doanh nghiệp, trách nhiệm tài chính và bảo vệ quyền lợi người lao động trong môi trường kinh doanh phức tạp.

Kết luận

SBIC, từ “quả đấm thép” thành “công ty phá sản”, là bài học cảnh tỉnh về tầm quan trọng của quản trị rủi ro, minh bạch tài chính và việc thực hiện kịp thời các biện pháp tái cấu trúc. Các bên liên quan, đặc biệt là người lao động, cần theo dõi chặt chẽ quá trình thanh lý để bảo vệ quyền lợi của mình.

Bạn có câu hỏi nào về quy trình phá sản hoặc quyền lợi người lao động trong trường hợp này? Hãy để lại bình luận hoặc chia sẻ bài viết để cùng thảo luận.