PNJ từng là biểu tượng tăng trưởng trong ngành bán lẻ trang sức, nhưng giờ đây công ty con PNJP – “nhà máy in hàng” – đang chịu áp lực từ thanh tra NHNN về vi phạm phòng, chống rửa tiền và thuế.

Kết luận thanh tra NHNN: Hai vi phạm chính

Vào ngày 31/12/2025, Thanh tra Ngân hàng Nhà nước khu vực 2 ban hành Kết luận số 01/KL‑TTRA đối với Công ty TNHH Một thành viên Chế tác và Kinh doanh Trang sức PNJ (PNJP). Báo cáo chỉ ra:

• Vi phạm quy định phòng, chống rửa tiền (AML): chậm đăng ký cán bộ phụ trách, lưu trữ hồ sơ khách hàng không đầy đủ, báo cáo giao dịch lớn không kịp thời.
• Sai sót trong khai báo thuế: tính kỳ thuế không đúng, dù không dẫn đến thiếu thuế thực tế.

Những lỗi này đã khiến NHNN ra quyết định xử phạt hành chính số 196/QĐ‑XPHC ngày 10/12/2025 và gửi văn bản cho các cơ quan liên quan như Cục Thuế TP.HCM.

PNJP – “nhà máy in hàng” ẩn sau doanh thu

Trên báo cáo tài chính hợp nhất, PNJP gần như “vô hình” vì các giao dịch nội bộ được loại trừ khi hợp nhất. Tuy nhiên, thực tế vận hành cho thấy PNJP là trung tâm sản xuất vàng, bạc, đá quý – mảng doanh thu chính của PNJ.

Theo báo cáo tài chính quý III/2025, doanh thu thuần của mảng này đạt hơn 8.096 tỷ VNĐ, chiếm gần 99% tổng doanh thu hợp nhất (8.135 tỷ VNĐ). Nói cách khác, nếu PNJ là mặt tiền bán lẻ, PNJP chính là “nhà máy in hàng”.

Mô hình quản trị và rủi ro ESG

PNJP được quản lý bởi Bà Cao Thị Ngọc Dung – Chủ tịch HĐQT PNJ – kiêm Chủ tịch HĐTV PNJP, và bà Trần Phương Ngọc Thảo – Tổng Giám đốc. Mô hình này không phải mới; nhiều tập đoàn gia đình ở Việt Nam tạo “khoảng cách thể chế” giữa công ty mẹ và công ty con để giảm rủi ro chuyển giá và xung đột lợi ích.

Nhưng trong bối cảnh thị trường ngày càng nhạy cảm với tiêu chuẩn ESG, các “vết xước” dù nhỏ – như vi phạm AML hay sai sót thuế – có thể được diễn giải thành rủi ro hệ thống. Nhà đầu tư không chỉ quan tâm tới mức phạt, mà còn muốn biết PNJ sẽ tái cấu trúc kiểm soát nội bộ ở PNJP như thế nào, có tách bạch rõ ràng vai trò quản trị, điều hành và sở hữu không.

Hướng đi cho PNJ: Cải thiện kiểm soát nội bộ

Để duy trì niềm tin và đáp ứng yêu cầu ESG, PNJ cần thực hiện các bước sau:

1. Tăng cường hệ thống AML: bổ sung nhân sự chuyên trách, triển khai phần mềm giám sát giao dịch, và hoàn thiện quy trình KYC.
2. Chuẩn hoá quy trình khai thuế: áp dụng phần mềm kế toán chuẩn quốc tế, đồng bộ thời gian khai báo và kiểm tra chéo với cơ quan thuế.
3. Rà soát lại cấu trúc công ty con: xem xét việc tách riêng PNJP thành thực thể độc lập hoặc đưa vào cơ chế quản trị tập trung để giảm “hộp đen”.
4. Đẩy mạnh công khai thông tin: công bố báo cáo ESG thường niên, minh bạch các rủi ro và biện pháp khắc phục.

Những cải tiến không chỉ giúp PNJ tránh các vi phạm pháp lý trong tương lai mà còn nâng cao giá trị cổ phiếu, thu hút nhà đầu tư tổ chức và đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế.

Trong một thế giới tài chính ngày càng phức tạp, rủi ro lớn nhất không phải là một khoản tiền phạt, mà là những “khoảng trống” trong cấu trúc quản trị mà thị trường chưa thể nhìn thấy. PNJ cần khai sáng “hộp đen” PNJP để duy trì đà tăng trưởng bền vững.