Nội dung chính
Ngày 16/1/2026, Hải Phòng chào đón lễ hội đền Trạng Trình kỷ niệm 440 năm ngày mất của Nguyễn Bỉnh Khiêm.
Ý nghĩa lịch sử và văn hoá của lễ hội
Lễ hội đền Trạng Trình không chỉ là một sự kiện tôn vinh một danh nhân văn hoá, mà còn là dịp để cộng đồng địa phương và du khách cùng nhau ôn lại những giá trị hiếu học, yêu nước và đạo lý “uống nước nhớ nguồn” mà Nguyễn Bỉnh Khiêm đã truyền lại qua các thế hệ. Theo ông Nguyễn Văn Trinh, Trưởng phòng Văn hoá – Xã hội UBND xã Nguyễn Bỉnh Khiêm, lễ hội giúp khơi dậy tinh thần tự hào và bảo tồn truyền thống hiếu học của vùng đất địa linh nhân kiệt phía nam Hải Phòng.
Những dấu ấn lịch sử của Nguyễn Bỉnh Khiêm
Nguyễn Bỉnh Khiêm (1491‑1585) sinh tại làng Trung Am, nay thuộc xã Nguyễn Bỉnh Khiêm, thành phố Hải Phòng. Ông là nhà thơ, nhà tư tưởng, Trạng nguyên khoa thi Ất Mùi (1535) và từng giữ chức quan dưới triều Mạc. Sau khi rời quan, ông trở về quê mở trường dạy học, sáng tác các tác phẩm như Bạch Vân thi tập, để lại di sản tư tưởng và văn học vô giá cho dân tộc.
Chương trình lễ hội: Từ nghi lễ truyền thống tới hoạt động cộng đồng
Trong không khí trang nghiêm, lễ hội diễn ra với các nghi lễ truyền thống: lễ mộc dục, lễ cáo yết, lễ dâng hương, lễ rước và lễ kỷ niệm. Các đoàn rước từ làng Trung Am, Lạng Am, Tiền Am và các xã thuộc huyện Vĩnh Bảo cũ thể hiện bản sắc văn hoá địa phương, đồng thời góp phần quảng bá sản phẩm OCOP (chứng nhận hàng hoá địa phương) của khu vực.
Song song với nghi lễ, Quảng trường Nguyễn Bỉnh Khiêm tổ chức chương trình nghệ thuật “Linh thiêng miền đất Trạng”, bao gồm múa truyền thống, ca dao, nhạc cụ dân tộc và các hoạt động thể thao dân gian như pháo đất, cờ tướng, bóng chuyền hơi, giao lưu dân vũ. Theo ước tính, hơn 5.000 người dân và khách du lịch trong và ngoài tỉnh đã tham dự, tạo nên không gian sôi động và gắn kết cộng đồng.
Di sản phi vật thể quốc gia và tác động lâu dài
Năm 2019, Lễ hội đền Trạng Trình được Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch công nhận là di sản văn hoá phi vật thể quốc gia. Điều này không chỉ nâng cao vị thế của lễ hội trên bản đồ văn hoá Việt Nam mà còn mở ra cơ hội tài trợ, bảo trợ từ các tổ chức trong và ngoài nước, giúp duy trì và phát triển các hoạt động giáo dục, bảo tồn truyền thống hiếu học cho thế hệ trẻ.
Kết luận
Lễ hội đền Trạng Trình năm 2026 đã khẳng định vai trò quan trọng của việc bảo tồn di sản văn hoá và truyền thống hiếu học trong thời đại hiện đại. Đối với người dân địa phương, đây là dịp để tự hào về cội nguồn; đối với du khách, là cơ hội trải nghiệm văn hoá sống động và hiểu sâu hơn về một trong những nhân tài vĩ đại của lịch sử Việt Nam.
Bạn đã từng tham dự lễ hội này chưa? Hãy chia sẻ cảm nhận của bạn và đừng quên theo dõi các sự kiện văn hoá tiếp theo tại Hải Phòng!