Nội dung chính
Việt Nam đã vượt qua mục tiêu 3.000 km cao tốc vào cuối nhiệm kỳ 2021‑2025, đưa tổng độ dài khai thác lên 3.345 km nhờ hàng loạt cơ chế đặc thù tháo gỡ các “điểm nghẽn” trong lĩnh vực hạ tầng giao thông.
Mục tiêu và thành tựu của nhiệm kỳ 2021‑2025
Trong cuộc họp báo Chính phủ tháng 12/2025, ông Nguyễn Trí Đức – Chánh Văn phòng, Người phát ngôn Bộ Xây dựng – nhấn mạnh rằng Đảng đã xác định phát triển hệ thống hạ tầng đồng bộ, hiện đại là một trong ba đột phá chiến lược. Đặc biệt, dự án cao tốc Bắc‑Nam phía Đông (từ Cao Bằng tới Cà Mau) được đặt làm mục tiêu trọng tâm.
Năm 2020, Việt Nam chỉ có 1.163 km cao tốc. Để đạt mục tiêu 3.000 km vào năm 2025, cần hoàn thành ít nhất 1.837 km trong vòng 5 năm – một con số đầy thách thức, nhất là trong bối cảnh đại dịch Covid‑19 gây thiếu hụt nguyên vật liệu và tăng giá thành.
Thực tế, đến cuối 2025, cả nước đã khai thác được 3.345 km cao tốc chính và 458 km đoạn nối, vượt chỉ tiêu 3.000 km đã đề ra.
Những cơ chế đặc thù tháo gỡ “điểm nghẽn”
Để vượt qua các rào cản thể chế, giải phóng mặt bằng kéo dài, thiếu nguyên vật liệu và giá cả tăng cao, Quốc hội, Chính phủ và Thủ tướng đã ban hành một loạt cơ chế đặc thù, bao gồm:
- Đồng bộ hoá tiến độ các hạng mục công việc, không để một công việc phải chờ hoàn thành công việc khác.
- Giao địa phương làm chủ quản các dự án thành phần như giải phóng mặt bằng, chỉ định thầu, và giao mỏ trực tiếp cho nhà thầu.
- Thành lập Ban Chỉ đạo nhà nước các công trình, dự án quan trọng quốc gia, do Thủ tướng làm Trưởng ban, các bộ ngành là thành viên.
- Họp định kỳ (hàng tháng) và họp đột xuất để nhanh chóng tháo gỡ khó khăn.
- Thủ tướng thành lập 7 đoàn công tác kiểm tra, đôn đốc, tháo gỡ vướng mắc cho các dự án; đồng thời phát động phong trào thi đua “500 ngày đêm”.
 |
|
Ông Nguyễn Trí Đức, Chánh Văn phòng, Người phát ngôn Bộ Xây dựng trả lời tại họp báo Chính phủ chiều 8/1 |
Nhờ những cơ chế này, các dự án đã được thực hiện đồng bộ, giảm thiểu thời gian chờ đợi và tăng tính linh hoạt trong việc huy động nguồn lực.
Sáu bài học kinh nghiệm rút ra
1. Ưu tiên nguồn lực cho dự án trọng điểm
Đầu tư tập trung vào các dự án hạ tầng quy mô lớn, có tính lan tỏa và kết nối vùng – ví dụ cao tốc Bắc‑Nam và các trục Đông‑Tây.
2. Hoàn thiện thể chế, chính sách nhanh chóng
Tháo gỡ “điểm nghẽn” bằng cách phân cấp, phân quyền, đồng thời nâng cao năng lực và trách nhiệm của địa phương.
3. Kích hoạt sức mạnh tổng hợp của hệ thống chính trị và xã hội
Phát động phong trào thi đua yêu nước, khơi dậy lòng tự hào dân tộc, tạo động lực cho người dân và các tổ chức đoàn thể.
4. Thành lập Ban Chỉ đạo đa cấp
Ban chỉ đạo trung ương và các cấp địa phương giám sát, chỉ đạo xuyên suốt từ trên xuống dưới.
5. Rõ ràng trong phân công trách nhiệm
Áp dụng nguyên tắc “rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ kết quả” để tránh đùn đẩy và tăng hiệu quả thực thi.
6. Động viên, khen thưởng kịp thời
Phong trào thi đua “500 ngày đêm” và các chính sách khen thưởng đã tạo không khí hăng say, giúp công trình tiến nhanh và đạt chất lượng.
Trên thực địa, tinh thần “3 ca, 4 kíp”, “vượt nắng, thắng mưa, không thua bão gió” cùng việc ứng dụng công nghệ mới đã rút ngắn thời gian thi công, giảm chi phí và tăng năng suất.
Ông Nguyễn Trí Đức khẳng định rằng, khi thể chế được khơi thông và nguồn lực được huy động đúng hướng, hạ tầng giao thông sẽ tiếp tục là động lực mạnh mẽ cho tăng trưởng kinh tế, góp phần thực hiện thắng lợi các Nghị quyết Đại hội Đảng.